Khoa Nhật Việt Học online

Cảm ơn bạn vì thăm blog này. Admin là người Nhật đang học tiếng Việt. くつろいでいってね!^^

Vì sao trợ từ は lại đọc là わ?

time 2016/03/03

Vì sao trợ từ は lại đọc là わ?

Các bạn có biết đến vấn đề は⇔わ và へ⇔え không?? Chắc nhiều người thắc mắc nhỉ?
こんにちは mà đọc là こんにち’WA’, còn どこへ mà đọc là どこ’’.
Vì sao nhỉ??
Hôm nay tôi xin giới thiệu về một phần của lịch sử “biến âm” của tiếng Nhật. Đó là âm hàngは(はひふへほ) biến thành hàng わ. tiếng Nhật gọi hiện tưởng này là ハ行転呼.

~Câu hỏi~

bạn ơi cho mình hỏi 1 câu nhé thắc mắc lắm ví du câu”こんにちは” sao từ は lại đọc là わ sao không đọc là “こんにちわ” và trong trường hợp nào thì đọc như thê .ありがとう

~Answer~

Theo quy luật tiếng Nhật hiện nay thì, Bạn chỉ cần nhớ は・へ với tư cách là “trợ từ” thì đọc “wa” và “e” nhé.

Nếu giải thích về lý do đó thì phải kể chuyện về tiếng Nhật cổ.

Bây giờ tạm thời quên quy luật đó mà xem thử cách phát âm thời xưa nào!:)

sponsored link

Ⅰ.Pa Pi Pu Pe Po→Fa Fi Fu Fe Fo (thế kỳ 13)

Genji_emaki_azumaya
Ngày xưa, tức là Thời kỳ Nara(thế kỳ 8) trở về trước thì tiếng Nhật không có âm Ha Hi Fu He Ho. Lúc đó người Nhật đọc はひふへほ bằng Pa Pi Pu Pe Po. Thời gian càng qua cách phát âm càng thay đổi, vào Thời kỳ Muromachi(thế kỳ 13) thì cách phát âm はひふへほ(PaPiPu…) trở thành Fa Fi Fu Fe Fo.

Có một câu đố nổi tiếng của đầu Thời kỳ Edo.

ちちには一度いちどわず、ははには二度にどうものとはなにか?
 “Cái mà không bao giờ gặp gỡ với bố nhưng gặp mẹ thì là 2 lần, là cái gì?” 

Bạn đã trả lời được chưa?
Đáp án là (くちびる=môi) đấy.
bố=ちち(=chichi)
mẹ=はは(=????)
Theo theory phát âm của thời đại này(đầu thời kỳ Edo) thì はは không phải là “ha ha” mà là “fa fa“.
Phát âm Fa Fa thì môi trên và môi dưới phải dính nhau 2 lần. (父=chichi, 母=fafa)
Vì vậy, “Mẹ thì gặp 2 lần” là đúng.
Người Nhật hiện đại thì chắc không ai trả lời được câu đố này nhỉ:)

Tóm lại, lúc đó thì người ta vẫn phân biệt về わ(wa) và は(fa) rõ ràng.
Nhưng phát âm này cũng dần dần thay đổi.
Thời Kỳ mà phát âm trở thành phát âm hiện nay thì được cho là thời đại Edo trở về sau.
2007.01_tsurukame

Ⅱ. Fa Fi Fu Fe Fo→Wa I U E Wo&Ha Hi Hu(Fu) He Ho  (thế kỳ 18~19)

f32d402981d24376da09dcdb4a8c3e9a
Vào cuối thời đại Edo(thế kỳ 19), cách phát âm はひふへほ(Fa Fi Fu Fe Fo) dần dần thay đổi và được chia ly như “Wa I U E Wo” và “Ha Hi Hu(Fu) He Ho”.
Những từ ở cuối từ  ở giữa 1 từ  với tư cách là trợ từ  thì “Cách phát âm” trở thành âm hàng “わ=Wa I U E Wo *(xem chủ thích). Còn những từ ở đầu từ thì trở thành “Ha Hi Hu(Fu) He Ho“.
(hàng Fa thành Wa/Ha chắc vì dễ nói hay sao? cứ như giọng miền nam Việt Nam thì phải. Âm “Qua” thành “Wa”).
Chính lúc này cách đọc こんにちは mới trở thành Konnichi‘Wa'”, vì は của こんにちは là “trợ từ”(=③).(こんにちは=今日は)

Có chút điều cần nhắc về ①~③ này.
Cho đến nay, tôi đã giải thích về sự thay đổi của “cách phát âm“. Tuy nhiên, dù phát âm thay đổi, người Nhật không đổi CHỮ(chính tả) cho đến thời kỳ Showa(thời kỳ chiêu hòa).

Sau cuộc chiến tranh Thái Bình Dượng (~1945), do cải cách ngôn ngữ, chữ viết hàng はひふへほ mà có điều kiện ② đã được đổi sang 「わいうえを」, vì đọc và viết khác nhau thì quá phức tạp. Còn ③ thì vẫn tiếp tục viết như は và へ. Chắc cho dễ phân biệt đó là trợ từ thì phải.
Còn ④thì không phải là âm W nên vẫn giữ cách viết はひふへほ(HaHiHu..).

Xem ví dụ nào.

ví dụ①: ở cuối từ
ý nghĩa trước TK17 trước TK20 hiện đại
con sông
(川)
ka fa
(川)
ka wa
(川)
ka wa
tình yêu
(恋)
ko fi
(恋)
ko i
(恋)
ko i
trên
(上)
u fe
(上)
e
(上)
u e
khuôn mặt
(顔)
ka fo
(顔)
ka o
(顔)
ka o
nói
(言ふ)
i fu
(言ふ)
i u
(言う)
i u
 
ví dụ②: ở giữa 1 từ
ý nghĩa trước TK17 trước TK20 hiện đại
không nói
i fa nu

i wa nu
ない
i wa na i
không thể nói
i fe nu

i e nu
ない
i e nai
nói thôi
i fou

i ou

i ou
※「ぬ」 là trợ từ ngày xưa, đồng nghĩa với 「ない」 hiện đại.
ví dụ③: trợ từ(chỉ có は và へ)
ý nghĩa trước TK17 hiện đại
xin chào こんにちは
kon nit fa
こんにちは
kon nichi wa
cái này là/đây là これは
ko re fa
これは
ko re wa
đến đâu いづこへ
i zu ko fe
どこへ
do ko e
đến đây/lại đây こちらへ
ko chi ra fe
こちらへ
ko chi ra e

※Trước thời kỳ Edo thì 今日(こんにち) đọc là “kon nit”, đó là âm cổ.
※いづこ là từ cổ của どこ. chữ hán giống nhau(何処). Đây cũng là sự biến âm.

ví dụ④: ở đầu từ
ý nghĩa trước TK17 hiện đại
chuyện はなし(話)
fa na shi
はなし(話)
ha na shi
quyển sách ほん(本)
fon
ほん(本)
hon

lời kết thúc

Đây cũng là lý do vị trí phát âm của は và ば không đổi ứng với nhau như か-が・さ-ざ・た-だ.
ngày xưa thì は-ば đối ứng với nhau như Pa và Ba, cả 2 đều sử dụng môi. Điều này chính mình rõ ràng về cách phát âm tiếng Nhật đã thay đổi.
Còn lý do mà mỗi chữ ふ vẫn viết “Fu” cũng là như vậy. Cách phát âm ふ cũa người Nhật hiên nay cũng vẫn có thể được xem âm F.

Chú Thích

*Thực sự Fa Fi Fu Fe Fo có điều kiện ①~③ thì phát âm trở thành hàng わ=Wa Wi Wu We Wo. Lúc đó hàng わ có 5 chữ như hàng khác. Đó là わゐうゑを(Wa Wi Wu(=u) We Wo). Tuy nhiên, Hiện nay thì âm ゐ(wi) và  ゑ(we) cũng không sử dụng nữa mà thành い(i) và え(e) rồi(Người già thì vẫn có thể biết). Vì thế ở đây viết là Wa I U E Wo(わいうえを) nhé.
Tuy nhiên, những thời đại mà phát âm thay đổi như Pa→Fa, Fa→Wa/Ha thì hình như vẫn còn nhiều ý kiến nhà nghiên cứu, nên mình chỉ giới thiệu một trong ý kiến thôi. (→trở về chỗ đang đọc)

Nếu có gì khó hiểu hay không hợp lý thì bảo cho tôi biết nhé

sponsored link

Bình Luận

  • Hay quá bạn ơi, cảm ơn bạn nhiều nha )))

    by Trần Hữu Nguyên €2016-03-17 00:10

down

Viết bình luận




hán việt

Nhật ký

未分類



sponsored link

カテゴリー

アーカイブ

 Nói chuyện với admin
img

img